Kort antwoord
Nee. De Britse NHS zegt dat er geen bewijs is dat oorkaarsen oorsmeer verwijderen. Onderzoek waar Cleveland Clinic naar verwijst, toonde aan dat oorkaarsen geen zuiging in de gehoorgang veroorzaken, en er zijn echte risico's: brandwonden, heet kaarsvet dat in het oor druppelt, een geblokkeerde gehoorgang en letsel aan het trommelvlies. Zit er zichtbaar oorsmeer aan het buitenoor? Veeg het weg of til het voorzichtig op. Voelt je oor verstopt aan? Gebruik dan olijf- of amandeloliedruppels zoals de Britse NHS adviseert, en ga naar een apotheker of een praktijkverpleegkundige bij je huisartsenpraktijk als het na 5 dagen niet is verdwenen.
Oorkaarsen hebben iets aantrekkelijks. Het ziet er rustgevend uit, het klinkt natuurlijk en het hoopje vuil achteraf lijkt het bewijs dat het werkte. Helaas wordt dat niet door bewijs gestaafd, en de risico's zijn echt. Hier lees je wat het is, wat gezondheidsorganisaties zeggen en wat je in plaats daarvan kunt doen.
Wat zijn oorkaarsen?
Oorkaarsen (ook wel oorconussen genoemd) zijn holle buisjes, meestal van stof met een waslaagje. Het ene uiteinde wordt bij het oor gehouden en het andere wordt aangestoken. De bewering is dat de vlam een zacht vacuüm creëert dat oorsmeer uit de gehoorgang trekt. Sommige verkopers doen ook bredere gezondheidsbeloften, die door onderzoek niet worden ondersteund.
Wat zegt het bewijs?
- De Britse NHS zegt dat er geen bewijs is dat oorkaarsen oorsmeer verwijderen. Hetzelfde zegt ze over oorstofzuigers. {{AuthoritySays}} moet je bovendien geen vingers of voorwerpen zoals {{cottonBuds}} gebruiken om oorsmeer te verwijderen.
- De bewering over zuiging houdt geen stand. Cleveland Clinic meldt dat metingen in één onderzoek lieten zien dat oorkaarsen geen onderdruk veroorzaken in de gehoorgang, dus er is geen vacuüm dat oorsmeer naar buiten trekt.
- Medical News Today meldt dat er geen wetenschappelijk bewezen voordelen zijn van oorkaarsen, en dat fabrikanten toch gezondheidsclaims maken. Het merkt op dat toezichthouders zoals de Amerikaanse FDA het gebruik hebben afgeraden, en beschrijft gedocumenteerd letsel.
Wat is dan het vuil dat mensen in het restant van de kaars vinden? De kaars zelf brandt op en laat residu achter. Dat is geen bewijs dat er iets uit je oor is getrokken, en in sommige gevallen is kaarsvet in het oor terechtgekomen.
Wat zijn de risico's?
Cleveland Clinic en Medical News Today noemen allebei vergelijkbare problemen:
- Brandwonden aan gezicht, haar, gehoorgang of trommelvlies door de vlam, heet kaarsvet of as.
- Kaarsvet dat in het oor druppelt, waardoor de gehoorgang kan verstoppen en een bestaande ophoping erger wordt.
- Een doorboord of beschadigd trommelvlies.
- Brandgevaar, vooral bij kinderen of iedereen die niet stil kan blijven zitten.
- Uitgestelde zorg. Wordt je verstopte oor eigenlijk veroorzaakt door een infectie of iets anders? Dan verspil je met oorkaarsen tijd.
Kinderen, en iedereen met een trommelvliesperforatie, trommelvliesbuisjes of een eerdere oor-operatie, hebben meer te verliezen. De kaars is moeilijk te controleren en je kunt er niet in kijken terwijl hij brandt.
Waarom voelt het alsof het werkt?
Veel mensen zeggen dat ze zich na oorkaarsen beter voelen. Daar zijn begrijpelijke redenen voor: warmte, een tijdje stil liggen, het knetteren van de vlam en de verwachting van verlichting. Geen daarvan betekent dat er oorsmeer is verwijderd. Voelt je oor daarna nog steeds verstopt aan? Dan zit het oorsmeer waarschijnlijk nog steeds.
Wat je in plaats daarvan kunt doen
Voor de meeste mensen is het antwoord: heel weinig.
| Situatie | Wat je in plaats daarvan doet |
|---|---|
| Geen klachten, alleen oorsmeer dat je bij de opening ziet | Veeg het buitenoor af met een vochtige doek, of til zichtbaar oorsmeer op met een zachte reiniger. Laat de gehoorgang met rust |
| Oor voelt verstopt of gedempt door oorsmeer | Gebruik olijf- of amandeloliedruppels zoals de Britse NHS adviseert: 2 tot 3 druppels, 5 tot 10 minuten op je zij liggen, 3 tot 4 keer per dag gedurende 3 tot 5 dagen |
| Druppels hebben na 5 dagen niet geholpen, of het oor is zwaar verstopt | Ga naar een praktijkverpleegkundige bij je huisartsenpraktijk, of naar een apotheker |
| Aanhoudende problemen met oorsmeer | Vraag naar professionele irrigatie of microsuctie. Lees microsuctie, uitspuiten of irrigatie |
In onze gids over oorsmeer thuis verwijderen staan de stappen uitgebreider beschreven, inclusief wie geen druppels moet gebruiken. Gebruik ze niet als je een trommelvliesperforatie hebt.
Waar een klevende oorreiniger past
Wil je het oor bij de opening gewoon netjes houden? Dan tilt een klevende oorreiniger zoals de Meravie Klevende Oorreiniger oorsmeer weg dat je al kunt zien aan het buitenoor. Er is geen vlam, geen hitte, en er gaat niets in de gehoorgang. Hij is bedoeld voor volwassenen, en voor kinderen onder toezicht van een volwassene, alleen voor het buitenoor, en is geen behandeling voor een verstopt oor.
Veiligheid voorop
Gebruik geen oorkaarsen en steek nooit iets in de gehoorgang. Heb je oorpijn, afscheiding, plotseling gehoorverlies, duizeligheid, een trommelvliesperforatie of trommelvliesbuisjes, of heb je een oor-operatie gehad? Neem dan contact op met een huisarts, apotheker of audioloog.
Wanneer naar de huisarts
Ga naar een praktijkverpleegkundige bij je huisartsenpraktijk als klachten door oorsmeer na 5 dagen niet zijn verdwenen, of als je oor zwaar verstopt is en je niets kunt horen, zoals de Britse NHS adviseert. Zoek eerder medisch advies bij oorpijn, hoge koorts, afscheiding of een plotselinge verandering in je gehoor. De Britse NHS zegt dat je een dringende afspraak bij de huisarts moet vragen of 111 moet bellen als je plotseling gehoorverlies hebt in één of beide oren.
Heb je oorkaarsen al geprobeerd en heb je nu pijn, afscheiding, bloedverlies of een nieuw verstopt gevoel? Laat je oor dan controleren en vertel de behandelaar wat je hebt gebruikt.
Veelgestelde vragen
Verwijderen oorkaarsen oorsmeer?
Nee. De Britse NHS zegt dat er geen bewijs is dat oorkaarsen oorsmeer verwijderen, en onderzoek waar Cleveland Clinic naar verwijst, toonde aan dat oorkaarsen geen zuiging in de gehoorgang veroorzaken.
Zijn oorkaarsen veilig?
Niet betrouwbaar. De risico's zijn onder meer brandwonden, kaarsvet dat in het oor druppelt, een geblokkeerde gehoorgang, letsel aan het trommelvlies en brand. Er is geen bewezen voordeel dat tegen die risico's opweegt.
Zijn oorkaarsen veilig als een therapeut ze gebruikt?
Als iemand anders het doet, verdwijnen de risico's niet en wordt er ook niet bewezen dat het werkt. Het standpunt van de Britse NHS over oorkaarsen is dat er geen bewijs is dat ze oorsmeer verwijderen.
Wat is het residu dat in de kaars achterblijft?
De kaars brandt tijdens het gebruik op, dus residu is te verwachten. Het is geen bewijs dat er oorsmeer uit je oor is getrokken.
Wat kan ik in plaats van oorkaarsen gebruiken?
Veeg de buitenkant van je oor af, gebruik olijf- of amandeloliedruppels als er oorsmeer ophoopt en ga naar een apotheker of de praktijkverpleegkundige van de huisarts als het niet verdwijnt. Een zachte klevende oorreiniger kan zichtbaar oorsmeer aan het buitenoor wegnemen.
De Meravie Klevende Oorreiniger is een consumentenproduct voor oorverzorging, bedoeld voor volwassenen, en voor kinderen onder toezicht van een volwassene, uitsluitend voor zichtbaar oorsmeer aan het buitenoor. Het is geen medisch hulpmiddel en is niet bedoeld om een prop oorsmeer, oorontstekingen of gehoorverlies vast te stellen of te behandelen. Heb je oorpijn, afscheiding, plotseling gehoorverlies, duizeligheid, een trommelvliesperforatie of trommelvliesbuisjes, of heb je een oor-operatie gehad? Neem dan contact op met je huisarts, apotheker of audioloog.